Η γεωπολιτική κρίση στη Μέση Ανατολή και οι αναταράξεις στις διεθνείς αγορές δημιουργούν ένα εξαιρετικά επικίνδυνο περιβάλλον για την ελληνική οικονομία.
Οι συνέπειες είναι ήδη ορατές ενώ κάποιες θα αντιμετωπίσουμε μελλοντικά όπως: α. η άνοδος των επιτοκίων β. οι αυξητικές πιέσεις κόστους στο εμπόριο και στη ναυτιλία γ. οι επιπτώσεις στον τουρισμό δ. η κατακόρυφη αύξηση του ενεργειακού κόστους εντείνουν τον κίνδυνο ενός νέου κύματος στασιμοπληθωρισμού.
Η Ελλάδα εισέρχεται σε αυτή τη συγκυρία ευάλωτη όσο ποτέ: υψηλό Δημόσιο Χρέος (Γενικής Κυβέρνησης και Κεντρικής Διοίκησης: 422 δις ευρώ), Ιδιωτικό Χρέος (370 δις ευρώ), Εξωτερικό Χρέος (584 δις ευρώ), έλλειμμα στο Εμπορικό Ισοζύγιο (-33,5 δις ευρώ) και έλλειμμα στο Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών (-14,1 δις ευρώ). Σε αυτές τις δύσκολες συνθήκες, απαιτείται άμεση και αποφασιστική πολιτική δράση.
Αντί για αυτό, η κυβέρνηση περιορίστηκε στην ανακοίνωση ενός προσωρινού πλαφόν στο περιθώριο κέρδους σε καύσιμα και βασικά προϊόντα. Ένα μέτρο που δεν αντιμετωπίζει τις αιτίες της ακρίβειας. Απλώς παγιώνει τα ήδη υψηλά περιθώρια της αγοράς την ώρα που οι πολίτες πληρώνουν από τις υψηλότερες τιμές σε καύσιμα και τρόφιμα στην Ευρώπη. Στην πράξη η κυβέρνηση δείχνει ότι δεν θέλει να ελέγξει τις στρεβλώσεις και αφήνει τα καρτέλ να λειτουργούν ασύδοτα.
Ταυτόχρονα, επιμένει να διατηρεί τον υψηλό Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης στα καύσιμα και τον υψηλό ΦΠΑ, φορτώνοντας το βάρος της κρίσης στα νοικοκυριά και στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Η κυβέρνηση και η ΑΑΔΕ (εποπτευόμενη από τους δανειστές) επιμένουν στην υπερφορολόγηση ακόμη και σε αυτή την κρίσιμη περίοδο, ενώ θα μπορούσαν να αξιοποιήσουν ευρωπαϊκά εργαλεία που θεσπίστηκαν ακριβώς γι’ αυτές τις κρίσιμες οικονομικά περιόδους.
Η ΝΙΚΗ ως πολιτική δύναμη ευθύνης προτείνει στην κυβέρνηση να λάβει τα παρακάτω οικονομικά μέτρα για την αντιμετώπιση των συνεπειών της γεωπολιτικής κρίσης και της ακρίβειας:
- Μηδενισμός ΦΠΑ στα βασικά είδη διατροφής και στα φάρμακα βάσει της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2022/542 και 2022/285
- Μείωση του Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης στα καύσιμα στα ελάχιστα επίπεδα που ορίζει η Ευρωπαϊκή Οδηγία 2003/96/EC (στα 359 ευρώ ανά 1.000 lt στην αμόλυβδη και στα 330 ευρώ ανά 1.000 lt στο πετρέλαιο κίνησης)
- Εντατικοποίηση των ελέγχων των αρμόδιων ελεγκτικών μηχανισμών του Υπ. Ανάπτυξης (ΔΙΜΕΑ) και της Επιτροπής Ανταγωνισμού ώστε να αποφευχθούν φαινόμενα αισχροκέρδειας και ολιγοπωλιακές πρακτικές ειδικότερα στους κλάδους τροφίμων και εμπορίας καυσίμων
- Άμεση επιβολή υψηλών προστίμων από τους ελεγκτικούς μηχανισμούς όπου εντοπίζεται ό,τι ο ρυθμός αύξησης τιμών στην λιανική είναι μεγαλύτερος από αυτόν στην χονδρική
- Άμεση επιβολή πλαφόν στο φυσικό αέριο ανά Mwh ώστε να παταχθεί η αισχροκέρδεια των εταιρειών στο Χρηματιστήριο Ενέργειας βάσει του Ευρωπαϊκού Κανονισμού 2022/1854
- Φορολόγηση υπερκερδών των εταιρειών ενέργειας όπως προβλέπει ο Ευρωπαϊκός Κανονισμός 2022/1854
- Ενεργοποίηση της Ρήτρας Διαφυγής (εφόσον επιμένει η γεωπολιτική κρίση) με σκοπό την στήριξη της ελληνικής οικονομίας από τα υπάρχοντα ταμειακά διαθέσιμα των 39 δις ευρώ του ‘’μαξιλαριού’’
Σε μια περίοδο διεθνούς αστάθειας, η Ελλάδα δεν αντέχει πολιτική αδράνειας. Απαιτείται σχέδιο, αποφασιστικότητα και σύγκρουση με τα συμφέροντα που κρατούν την οικονομία όμηρο της ακρίβειας και της αισχροκέρδειας.
Θ.Ο. Οικονομίας της ΝΙΚΗΣ