Την απόσταση ανάμεσα στη διεθνή συμφωνία για τη φορολόγηση των πολυεθνικών και στην πραγματική δυνατότητα της ελληνικής φορολογικής διοίκησης να την εφαρμόσει ανέδειξε ο βουλευτής Β2΄ Δυτικού Τομέα Αθηνών της ΝΙΚΗΣ Ανδρέας Βορύλλας, κατά τη συζήτηση στην Ολομέλεια του νομοσχεδίου για την κύρωση της Πολυμερούς Συμφωνίας Αρμόδιων Αρχών σχετικά με την ανταλλαγή πληροφοριών GloBE.
Ο βουλευτής ξεκαθάρισε από την αρχή ότι η ΝΙΚΗ αντιμετωπίζει θετικά την προσπάθεια ελέγχου των μεγάλων πολυεθνικών ομίλων, με μία βασική προϋπόθεση: οι κανόνες να εφαρμόζονται στην πράξη και να παράγουν πραγματικό αποτέλεσμα.
«Η φορολογική δικαιοσύνη απαιτεί να μπορεί το κράτος να ελέγχει αποτελεσματικά και τους μεγάλους ομίλους που δραστηριοποιούνται πέρα από τα σύνορά του», ανέφερε, προσθέτοντας ότι η αξία της συμφωνίας θα φανεί από τις πληροφορίες που θα αξιοποιηθούν, τα έσοδα που πράγματι θα εισπραχθούν και την ετοιμότητα της ΑΑΔΕ.
Το πλαίσιο αφορά τον δεύτερο πυλώνα της διεθνούς φορολογικής μεταρρύθμισης του ΟΟΣΑ και της G20, με ελάχιστη πραγματική φορολόγηση 15% για μεγάλους πολυεθνικούς ομίλους και στόχο τον περιορισμό της μεταφοράς κερδών σε χώρες χαμηλής φορολογίας.
Ο Βορύλλας συνέδεσε το ζήτημα άμεσα με την καθημερινότητα του Έλληνα φορολογούμενου.
«Ο μισθωτός φορολογείται στην πηγή. Ο συνταξιούχος βλέπει τις υποχρεώσεις του να υπολογίζονται πριν ακόμη εισπράξει τη σύνταξή του. Η μικρή ελληνική επιχείρηση αντιμετωπίζει καθημερινά φόρους, δηλωτικές υποχρεώσεις και κόστος συμμόρφωσης», τόνισε.
Για τον ίδιο, αυτοί οι πολίτες έχουν κάθε δικαίωμα να απαιτούν αντίστοιχο έλεγχο και από τις μεγάλες οικονομικές δομές. «Η δυνατότητα ενός ομίλου να οργανώνει τη δραστηριότητά του σε πολλές χώρες δεν πρέπει να μετατρέπεται σε πλεονέκτημα αποφυγής της φορολογικής συνεισφοράς του».
Το σύστημα αφορά ομίλους με ενοποιημένα ετήσια έσοδα τουλάχιστον 750 εκατ. ευρώ. Όπως υπενθύμισε ο βουλευτής, το Υπουργείο Οικονομικών είχε αναφέρει το 2024 ότι το σχετικό πλαίσιο άγγιζε 19 ελληνικούς επιχειρηματικούς ομίλους και περίπου 900 έως 950 θυγατρικές ξένων ομίλων, με τότε εκτιμώμενα πρόσθετα έσοδα έως 80 εκατ. ευρώ.
Η πρώτη σοβαρή ένσταση της ΝΙΚΗΣ αφορά την πραγματική έκταση της εφαρμογής της συμφωνίας. Η κύρωσή της, όπως εξήγησε ο Ανδρέας Βορύλλας, δεν σημαίνει αυτομάτως ότι η Ελλάδα θα ανταλλάσσει πληροφορίες με κάθε χώρα.
«Με ποιες δικαιοδοσίες θα λειτουργήσει πράγματι ο μηχανισμός; Ποια σημαντικά κενά παραμένουν; Πώς θα αντιμετωπίζονται οι καθυστερημένες, ελλιπείς ή ανακριβείς πληροφορίες από το εξωτερικό;», ρώτησε.
Η ελληνική διοίκηση, πρόσθεσε, πρέπει να γνωρίζει τι στέλνει, τι λαμβάνει και πώς αντιμετωπίζει τις αποκλίσεις. Η ανταλλαγή χιλιάδων δεδομένων δεν έχει αξία όταν οι πληροφορίες παραμένουν ανεπεξέργαστες ή οι διορθώσεις δεν ολοκληρώνονται εγκαίρως.
Εξίσου σοβαρό χαρακτήρισε το ζήτημα των πραγματικών δημοσίων εσόδων. Το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους αναφέρεται σε ενδεχόμενη αύξηση εσόδων, χωρίς συγκεκριμένη ποσοτική πρόβλεψη, ενώ ούτε το κόστος εφαρμογής έχει αποτιμηθεί πλήρως.
Ο Βορύλλας ζήτησε να αποτυπώνονται χωριστά οι φόροι που δηλώνονται, εκείνοι που βεβαιώνονται μετά από έλεγχο και τα ποσά που τελικά καταλήγουν στα δημόσια ταμεία.
«Ο κρατικός προϋπολογισμός χρηματοδοτείται μόνο με εισπράξεις», είπε, επιμένοντας ότι η κυβέρνηση οφείλει να αποφεύγει τους πρόωρους πανηγυρισμούς και να παρουσιάζει πραγματικά αποτελέσματα. «Δεν θα ήταν ορθό κάθε μελλοντική είσπραξη συμπληρωματικού φόρου να αποδίδεται στη σημερινή κύρωση».
Το πιο αιχμηρό τμήμα της ομιλίας αφορούσε την ετοιμότητα της ΑΑΔΕ.
Σχεδόν δύο χρόνια μετά τη θέσπιση των πρώτων θέσεων υποδιοικητών και ενώ πλέον προβλέπονται τέσσερις, ο βουλευτής ζήτησε εξηγήσεις για την καθυστέρηση στην ολοκλήρωση της στελέχωσης.
«Η κυβέρνηση πρέπει να εξηγήσει πώς συμβιβάζεται η προσθήκη σύνθετων υποχρεώσεων με την καθυστέρηση υλοποίησης των δικών της ρυθμίσεων για τη διοικητική ενίσχυση της Αρχής», σημείωσε.
Και προχώρησε στο βασικό ερώτημα: «Εάν δεν ολοκληρώνεται εγκαίρως η οργανωτική προετοιμασία, με ποια τεκμηρίωση παρέχονται διαβεβαιώσεις για την εφαρμογή μιας διεθνούς συμφωνίας με ιδιαίτερες απαιτήσεις;»
Η εφαρμογή των κανόνων GloBE απαιτεί εξειδικευμένους υπαλλήλους με γνώσεις διεθνούς φορολογίας, ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων και διεθνών προτύπων χρηματοοικονομικής αναφοράς. Για τον λόγο αυτό ο Ανδρέας Βορύλλας ζήτησε να γνωστοποιηθεί πόσοι υπάλληλοι έχουν διατεθεί, πώς εκπαιδεύονται και με ποιον τρόπο θα διασφαλιστεί ότι η τεχνογνωσία δεν θα συγκεντρωθεί σε ελάχιστα πρόσωπα.
Έθεσε επίσης θέμα ασφάλειας των οικονομικών δεδομένων που θα ανταλλάσσονται μεταξύ των φορολογικών αρχών.
«Η πρόσβαση πρέπει να περιορίζεται στα εξουσιοδοτημένα πρόσωπα και στη νόμιμη χρήση. Χρειάζονται καταγραφή ενεργειών, τακτικοί έλεγχοι ασφάλειας και διαδικασίες άμεσης αντίδρασης σε παραβιάσεις», ανέφερε.
Η ΝΙΚΗ, όπως εξήγησε, βλέπει και μια δεύτερη πλευρά της συμφωνίας: την προστασία της ελληνικής επιχείρησης που παράγει, απασχολεί εργαζομένους και φορολογείται στη χώρα.
«Μία ελληνική επιχείρηση που παράγει, απασχολεί εργαζομένους και φορολογείται εδώ δεν πρέπει να βρίσκεται σε μειονεκτική θέση απέναντι σε σύνθετες εταιρικές δομές που αξιοποιούν διαφορές μεταξύ δικαιοδοσιών», τόνισε.
Ο Ανδρέας Βορύλλας πρότεινε, τέλος, ετήσια ενημέρωση της Βουλής με στοιχεία για τις ενεργές σχέσεις ανταλλαγής, τις δηλώσεις που παραλήφθηκαν, τα λάθη που διορθώθηκαν, τους ελέγχους που ολοκληρώθηκαν, τα πρόσθετα ποσά που εισπράχθηκαν, το λειτουργικό κόστος και τις ανάγκες στελέχωσης.
Η ΝΙΚΗ θα υπερψηφίσει το νομοσχέδιο, ξεκαθαρίζοντας όμως ότι η θετική ψήφος συνοδεύεται από απαίτηση για έλεγχο και λογοδοσία.
«Η θετική μας ψήφος δεν αποτελεί λευκή επιταγή για την κυβέρνηση. Συνοδεύεται από την απαίτηση ουσιαστικής εφαρμογής και μετρήσιμων αποτελεσμάτων», δήλωσε ο Ανδρέας Βορύλλας.
Και κατέστησε σαφές ποιο είναι το πολιτικό κριτήριο της ΝΙΚΗΣ:όσοι φορολογούνται κάθε μήνα χωρίς δυνατότητα μετακίνησης εισοδημάτων και κερδών από χώρα σε χώρα, δικαιούνται να γνωρίζουν ότι το κράτος μπορεί να ελέγξει με την ίδια αποφασιστικότητα και εκείνους που διαθέτουν πολύ μεγαλύτερη οικονομική ισχύ.

