Σφοδρή κριτική στη φιλοσοφία και στις επιμέρους ρυθμίσεις του νομοσχεδίου για την εξωδικαστική επίλυση διαφορών άσκησε ο βουλευτής Λαρίσης της ΝΙΚΗΣ, Γεώργιος Ρούντας, κατά την τοποθέτησή του στη Διαρκή Επιτροπή Δημόσιας Διοίκησης, Δημόσιας Τάξης και Δικαιοσύνης, καταγγέλλοντας ένα πλαίσιο που, όπως υποστήριξε, περιορίζει την ελευθερία επιλογής του πολίτη, ευνοεί ισχυρά οικονομικά συμφέροντα και μετατρέπει τη διαμεσολάβηση από ελεύθερη διαδικασία σε υποχρεωτικό προθάλαμο της Δικαιοσύνης.
Ο κ. Ρούντας ξεκίνησε από τον ίδιο τον πυρήνα του νομοσχεδίου, επισημαίνοντας ότι η κριτική για τον προβληματικό χαρακτήρα του δεν περιορίζεται στις πολιτικές αντιδράσεις, καθώς σοβαρές ενστάσεις έχουν καταγραφεί και σε θεσμικό επίπεδο. Όπως τόνισε, εκείνο που απαιτείτο ήταν κωδικοποίηση, συγκέντρωση και συστηματοποίηση των κανόνων, με διατήρηση της αυτοτέλειας και της ιδιαίτερης φύσης κάθε θεσμού.
«Εδώ υπάρχει μια ομαδοποίηση ανόμοιων θεσμών», ανέφερε, εξηγώντας ότι η διαμεσολάβηση στηρίζεται στην απόφαση των ίδιων των μερών, ενώ η διαιτησία οδηγεί σε δεσμευτική κρίση τρίτου προσώπου.
Η διάκριση αυτή, σύμφωνα με τον βουλευτή της ΝΙΚΗΣ, είναι θεμελιώδης και ακυρώνει τη λογική της τεχνητής νομοθετικής συγχώνευσης δύο διαφορετικών διαδικασιών. Στη διαμεσολάβηση ο πολίτης επιλέγει, διαπραγματεύεται και αποφασίζει. Στη διαιτησία ο διαιτητής κρίνει και δεσμεύει τα μέρη. Η διαφορετική νομική φύση των δύο θεσμών απαιτεί διαφορετική νομοθετική αντιμετώπιση.
Ιδιαίτερα αιχμηρή ήταν η παρέμβασή του απέναντι στη δημόσια τοποθέτηση του υπουργού Δικαιοσύνης, Γιώργου Φλωρίδη, περί μιας νέας κουλτούρας για τους νέους δικηγόρους.
Ο Γεώργιος Ρούντας στάθηκε επίμονα στη χρήση της λέξης «πρέπει», θέτοντας ζήτημα για το πρότυπο δικηγορίας που επιχειρεί να διαμορφώσει η κυβέρνηση.
«Για ποιο λόγο τίθενται αυτά τα δύο “πρέπει”; Ποιος είναι εκείνος ο οποίος επιβάλλει με το “πρέπει” αυτή τη μονόπλευρη διάσταση; Υπάρχει κάποιος ο οποίος θέλει να επιβάλει υποχρεωτικά ένα πρότυπο;», διερωτήθηκε.
Η αιχμή του ήταν σαφής. Η λογική που αντιμετωπίζει τον μαχητικό δικηγόρο ως ξεπερασμένο πρότυπο αγγίζει, κατά τον ίδιο, τον πυρήνα της ελεύθερης υπεράσπισης των δικαιωμάτων του πολίτη.
«Ο μαχητικός δικηγόρος μπορεί, εφόσον του δοθεί συγκεκριμένη οδηγία από τον εντολέα του και εφόσον συμφωνήσουν τα αντιπαρατιθέμενα μέρη, να καταλήξει σε μια κοινώς αποδεκτή λύση», τόνισε.
Στη συνέχεια έθεσε το ζήτημα ακόμη πιο πολιτικά: «Είναι σαν να λέτε ότι δεν χρειάζεται το πρότυπο του μαχητικού δικηγόρου και γενικά το πρότυπο του μαχητικού ανθρώπου, ο οποίος αγωνίζεται και διεκδικεί το δίκαιο και τα δικαιώματά του».
Για τη ΝΙΚΗ, όπως ξεκαθάρισε, η γνήσια συναινετική επίλυση διαφορών έχει θέση στη Δικαιοσύνη όταν προκύπτει από ελεύθερη βούληση, πραγματική επιλογή και ισότιμη θέση των μερών.
Η μεγαλύτερη σύγκρουση, σύμφωνα με την τοποθέτησή του, βρίσκεται ακριβώς στην υποχρεωτικότητα.
«Η υποχρεωτική προσφυγή στη διαμεσολάβηση ως προϋπόθεση πρόσβασης στη Δικαιοσύνη είναι άκρως αδιανόητη και επικίνδυνη», υπογράμμισε, χαρακτηρίζοντας τη ρύθμιση αυτοαναιρούμενη.
Στο άρθρο 15 εντόπισε έναν υποχρεωτικό δικονομικό προθάλαμο, ο οποίος αλλοιώνει την ίδια τη φύση της διαμεσολάβησης.
«Η διαμεσολάβηση από τη φύση της στηρίζεται στην ελεύθερη βούληση. Όταν καθίσταται υποχρεωτικός δικαιονομικός προθάλαμος, δεν δημιουργείται συναίνεση, δεν δημιουργείται παιδεία ελεύθερης επιλογής», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η πιο βαριά πολιτική καταγγελία του αφορούσε τις εξαιρέσεις που, κατά την κρίση του, ευνοούν τράπεζες, funds, servicers και μεγάλους παρόχους, την ώρα που ο πολίτης βρίσκεται αντιμέτωπος με κατασχέσεις, διακοπές ρεύματος και εξαντλητικές οικονομικές πιέσεις.
«Το νομοσχέδιο αυτό έχει μια ταξική μεροληψία εις βάρος των Ελλήνων πολιτών και υπέρ των καρτέλ και των funds», δήλωσε.
Και συνέχισε ακόμη πιο επιθετικά: «Προστατεύονται τα καρτέλ της ενέργειας, των τηλεπικοινωνιών και των τραπεζών από την υποχρέωση να καθίσουν ισότιμα στο τραπέζι με τον ταλαιπωρούμενο και χειμαζόμενο πολίτη, του οποίου του κόβουν το ρεύμα ή του παίρνουν το σπίτι».
Ο κ. Ρούντας κατήγγειλε ότι, την ώρα που ο πολίτης φορτώνεται νέες διαδικασίες, κόστη και υποχρεώσεις, για τα funds και τους servicers δεν προβλέπεται αντίστοιχη πίεση και λογοδοσία.
Σκληρή υπήρξε και η κριτική του στο άρθρο 88. Όπως εξήγησε, εάν πολίτης απορρίψει πρόταση διαμεσολάβησης, προσφύγει στη Δικαιοσύνη και τελικά το δικαστήριο επιδικάσει τα ίδια ή λιγότερα από όσα είχαν προταθεί, μπορεί να βρεθεί αντιμέτωπος με αυξημένα δικαστικά έξοδα και οικονομικές επιβαρύνσεις.
«Αυτό δεν είναι διαμεσολάβηση. Είναι εκβιασμός», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Σοβαρές ενστάσεις διατύπωσε και για την ανάρτηση πρακτικών διαμεσολάβησης σε ψηφιακή πύλη, ζητώντας σαφείς εγγυήσεις για την εμπιστευτικότητα, την ασφάλεια των πληροφοριακών συστημάτων, τα δικαιώματα πρόσβασης και τον χρόνο διατήρησης των εγγράφων.
«Υπάρχουν εύλογα ερωτήματα για την προστασία των δεδομένων, την ασφάλεια του πληροφοριακού συστήματος και τα δικαιώματα πρόσβασης και διατήρησης των εγγράφων», επισήμανε, υπενθυμίζοντας τη συνεχή εμφάνιση περιστατικών παραβίασης προσωπικών δεδομένων.
Ιδιαίτερη πολιτική ένταση είχε η αναφορά του στη σχολική διαμεσολάβηση.
«Κάτω τα χέρια από τα παιδιά μας», δήλωσε ευθέως.
Κατηγόρησε την κυβέρνηση και συνολικά το πολιτικό σύστημα για βαθιά αποτυχία στην παιδαγωγική διαχείριση της νέας γενιάς, υποστηρίζοντας ότι η σημερινή παιδική και εφηβική βία αποτελεί συνέπεια μιας εκπαιδευτικής πολιτικής που δεν προσφέρει πρότυπα, αξίες, αρχές, αυτογνωσία και πραγματικό προσανατολισμό ζωής.
«Δεν έχετε καταφέρει να προσφέρετε στα παιδιά προοπτική ζωής, να τα βοηθήσετε να αποκτήσουν αυτογνωσία, να φτάσουν στο “γνώθι σαυτόν”, να αντιληφθούν το νόημα της ζωής και της ύπαρξης», υπογράμμισε.
Και κατέληξε με μια από τις πιο σκληρές φράσεις της τοποθέτησής του: «Σπείρατε ανέμους και θερίσατε θύελλες», απορρίπτοντας την αντίληψη ότι τα βαθιά προβλήματα της σχολικής ζωής μπορούν να αντιμετωπιστούν με παιδιά που θα κληθούν να παίξουν τον ρόλο «μικρών δικαστών και διαμεσολαβητών».
Ο Γεώργιος Ρούντας έκλεισε την παρέμβασή του χωρίς περιθώρια παρερμηνείας:
«Καταψηφίζουμε το παρόν νομοσχέδιο».
Δείτε εδώ την τοποθέτηση του κ. Ρούντα: