Σφοδρή επίθεση στην κυβέρνηση για την πολιτική της απέναντι στις φυσικές καταστροφές εξαπέλυσε από το βήμα της Ολομέλειας της Βουλής ο βουλευτής της ΝΙΚΗΣ Σπύρος Τσιρώνης, κατά τη συζήτηση του σχεδίου νόμου για το νέο πλαίσιο στεγαστικής αρωγής και τις ενισχύσεις μετά από φυσικές καταστροφές.
Ο βουλευτής της ΝΙΚΗΣ αμφισβήτησε ευθέως το κυβερνητικό αφήγημα περί «ολιστικής τομής» και «ενιαίας θεσμικής αρχιτεκτονικής», υπογραμμίζοντας ότι πίσω από τις διακηρύξεις αποκαλύπτεται μία πολύ διαφορετική πραγματικότητα.
«Όταν απομακρυνθούμε από τη βιτρίνα των διακηρύξεων και εμβαθύνουμε στην ουσία των διατάξεων, η εικόνα που αναδύεται είναι εντελώς διαφορετική», τόνισε.
Ο Σπύρος Τσιρώνης χαρακτήρισε το νομοσχέδιο κατακερματισμένο και αποσπασματικό, επισημαίνοντας ότι μεταφέρει διοικητικές και οικονομικές υποχρεώσεις στους ίδιους τους ανθρώπους που έχουν ήδη χάσει σπίτια, επιχειρήσεις και περιουσίες.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην απουσία μιας πραγματικά ενιαίας πολιτικής που να συνδέει την πρόληψη, την καταστολή και την αποκατάσταση. Όπως ανέφερε, η Πολιτική Προστασία μπορεί να λειτουργήσει αποτελεσματικά μόνο εφόσον οι τρεις αυτές φάσεις αντιμετωπίζονται ως αδιάσπαστο σύνολο.
«Πώς είναι δυνατόν η κυβέρνηση, που βρίσκεται στην εξουσία τα τελευταία επτά χρόνια, να πανηγυρίζει για ένα νέο πλαίσιο αρωγής, όταν ο μηχανισμός πρόληψης παραμένει τραγικά υποστελεχωμένος και αποδιοργανωμένος;»
Κατήγγειλε ότι η πρόληψη έχει περιοριστεί στην ατομική ευθύνη των πολιτών και στα μηνύματα του 112, την ώρα που οι δασικές υπηρεσίες αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα στελέχωσης και οι πυροσβέστες καλούνται κάθε καλοκαίρι να επιχειρούν κάτω από ιδιαίτερα δύσκολες συνθήκες.
Ο βουλευτής της ΝΙΚΗΣ στάθηκε ιδιαίτερα στους εποχικούς πυροσβέστες και στον τρόπο με τον οποίο τους αντιμετωπίζει η Πολιτεία.
«Οι πυροσβέστες μας εξαναγκάζονται να δίνουν ηρωικές μάχες μέσα σε καθεστώς εργασιακής ομηρίας, χωρισμένοι σε μόνιμους, πενταετείς και εποχικούς», ανέφερε, θυμίζοντας ότι άνθρωποι που χαρακτηρίζονται «ήρωες» την ώρα της φωτιάς αναγκάζονται στη συνέχεια να βγαίνουν στον δρόμο για να διεκδικήσουν τα αυτονόητα.
Παράλληλα, κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι επενδύει υπέρμετρα στο επικοινωνιακό αφήγημα των εναέριων μέσων, ενώ αντιπλημμυρικά έργα καθυστερούν ή απεντάσσονται και ο προσεισμικός έλεγχος δημοσίων κτιρίων και σχολείων παραμένει ανεπαρκής.
«Δεν μπορεί το κράτος να εμφανίζεται ως γενναιόδωρος προστάτης εκ των υστέρων, αφού πρώτα έχει αποτύχει να προλάβει την καταστροφή», σημείωσε.
Ο Σπύρος Τσιρώνης αναφέρθηκε στους πολίτες που παραμένουν για χρόνια αντιμέτωποι με τις συνέπειες φυσικών καταστροφών, φέρνοντας ως χαρακτηριστικά παραδείγματα το Αρκαλοχώρι, το Δαμάσι, το Μεσοχώρι, το Αμούρι, το Ζάρκο και την Ελασσόνα, καθώς και τις πληγείσες περιοχές από τον «Ιανό» και τον «Daniel».
Έθεσε το ζήτημα των εξαντλητικών διαδικασιών που καλούνται να αντιμετωπίσουν άνθρωποι οι οποίοι έχουν χάσει ακόμη και τα προσωπικά τους έγγραφα μέσα στην καταστροφή.
Στο στόχαστρό του βρέθηκε και η ένταξη των διαδικασιών ανακατασκευής στην πλατφόρμα e-Άδειες, την οποία η κυβέρνηση παρουσιάζει ως μέτρο καταπολέμησης της γραφειοκρατίας.
«Η ψηφιοποίηση μιας δυσλειτουργικής και γραφειοκρατικής διαδικασίας δεν συνεπάγεται την απλοποίησή της. Συνεπάγεται απλώς την ψηφιοποίηση της γραφειοκρατίας», υπογράμμισε.
Ο ίδιος επισήμανε ότι ένας πολίτης που μόλις είδε το σπίτι ή την επιχείρησή του να καταστρέφεται καλείται να απευθυνθεί σε ιδιώτη μηχανικό και να αναλάβει πρόσθετο κόστος για να κινηθεί η διαδικασία διαπίστωσης και αποκατάστασης της ζημιάς.
«Αυτό είναι απροκάλυπτη μεταφορά της διοικητικής ευθύνης και του οικονομικού βάρους από το κράτος στον δοκιμαζόμενο πολίτη», τόνισε.
Παράλληλα, εξέφρασε σοβαρές ενστάσεις για τη σταδιακή αποδυνάμωση της ουσιαστικής συμμετοχής των δημόσιων τεχνικών υπηρεσιών. Προειδοποίησε ότι, όταν το Δημόσιο περιορίζεται σε έναν τυπικό έλεγχο φακέλων και πληρωμών, χάνει τεχνική γνώση και εμπειρία απαραίτητη για την αντιμετώπιση των επόμενων καταστροφών.
Ιδιαίτερα αιχμηρός ήταν για το γεγονός ότι κρίσιμα ζητήματα, όπως το ύψος της στεγαστικής αρωγής, οι προθεσμίες, τα δικαιολογητικά, ο τρόπος υπολογισμού των ζημιών, η προσωρινή στέγαση και η πρώτη αρωγή, παραπέμπονται σε μεταγενέστερες υπουργικές αποφάσεις.
«Καλούμαστε να αποδεχτούμε έναν νόμο-σκελετό χωρίς να γνωρίζουμε ποια δικαιώματα διατηρούνται, ποια ενίσχυση δικαιούνται οι πολίτες και πότε θα τη λάβουν».
Κριτική άσκησε και στη διεύρυνση της ιδιωτικής ασφάλισης των επιχειρήσεων έναντι φυσικών καταστροφών, εκτιμώντας ότι διαμορφώνεται σταδιακά ένα μοντέλο μεταφοράς του οικονομικού κινδύνου από το κράτος προς τους πολίτες και τις ασφαλιστικές εταιρείες.
Ο βουλευτής ξεκαθάρισε ότι η ΝΙΚΗ θα υπερψηφίσει επιμέρους θετικές ρυθμίσεις, όπως την αύξηση της πρώτης αρωγής και των προκαταβολών, τις προβλέψεις για αγροτικό εξοπλισμό, πολυετείς καλλιέργειες και ζωικό κεφάλαιο, καθώς και τις ειδικές μέριμνες για ΑμεΑ, συνταξιούχους και εκκρεμείς υποθέσεις παλαιότερων καταστροφών.
Υπογράμμισε, ωστόσο, ότι χωρίς χρηματοδότηση, μόνιμο προσωπικό και σοβαρή πολιτική πρόληψης, ακόμη και αυτές οι ρυθμίσεις κινδυνεύουν να μείνουν κενό γράμμα.
Το πλέον επιθετικό μέρος της τοποθέτησής του αφορούσε την κυβερνητική επίκληση της «ετοιμότητας» κάθε αντιπυρική περίοδο.
Ο Σπύρος Τσιρώνης παρέθεσε διαδοχικές δηλώσεις του Πρωθυπουργού και κυβερνητικών στελεχών από το 2019 μέχρι σήμερα περί αυξημένης επιχειρησιακής ετοιμότητας, αντιπαραβάλλοντάς τες με τις τεράστιες καμένες εκτάσεις, τις καταστροφές και τις ανθρώπινες απώλειες.
«Σκεφτείτε να μην ήσασταν έτοιμοι. Ή μήπως ποτέ δεν ήσασταν έτοιμοι;», είπε χαρακτηριστικά.
«Η επανάληψη των ίδιων κενών συνθημάτων επί επτά συνεχόμενα χρόνια αποδεικνύει μία επικίνδυνη πολιτική εξαπάτηση, όπου η κυβέρνηση βαφτίζει ως ετοιμότητα την ανικανότητα της κρατικής μηχανής», πρόσθεσε.
Έντονη ήταν και η αντίδρασή του στη δήλωση του Πρωθυπουργού σχετικά με τα οφέλη των ισχυρών ανέμων για τις τιμές της ενέργειας.
Ο βουλευτής της ΝΙΚΗΣ χαρακτήρισε τη συγκεκριμένη αναφορά προσβλητική για πολίτες που είδαν τις περιουσίες τους να γίνονται στάχτη, τονίζοντας ότι η κοινωνία απαιτεί αποτελεσματική προστασία και όχι επικοινωνιακές διαπιστώσεις.
Κλείνοντας την ομιλία του, επικαλέστηκε τα λόγια του πατέρα του 25χρονου πυροσβέστη Παντελή Διαμαντάκη, ο οποίος έχασε τη ζωή του, μεταφέροντας την αγωνία του για την εκπαίδευση και την προστασία των ανθρώπων του Πυροσβεστικού Σώματος.
«Η Πολιτεία, με τις οργανωμένες δομές της και με την ευθύνη της έναντι των πολιτών της, δεν μπορεί να περιορίζεται στις ευχές», ήταν η φράση που μετέφερε από την παρέμβαση του πατέρα.
Και ο βουλευτής της ΝΙΚΗΣ κατέληξε λέγοντας:
«Φτάνει πια με τις ευχές πάνω από τις στάχτες και πάνω από τα πτώματα νεκρών πυροσβεστών. Φτάνει με τα ημίμετρα που κοστίζουν ζωές. Εάν δεν ακούτε εμάς, ακούστε τη φωνή αυτού του χαροκαμένου πατέρα. Σταματήστε να αντιμετωπίζετε την Πολιτική Προστασία ως λογιστική άσκηση και δώστε στα παιδιά μας την προστασία και την αξιοπρέπεια που τους χρωστάει αυτός ο τόπος».

