Στο επίκεντρο της συζήτησης για την Αναθεώρηση του Συντάγματος έφερε ο Βουλευτής Λαρίσης της ΝΙΚΗΣ, Γεώργιος Ρούντας, το πραγματικό διακύβευμα πίσω από τα άρθρα 101 και 101Α. Ποιος ελέγχει τη διοίκηση, ποιος αποφασίζει για την περιφέρεια και πόσο ανεξάρτητες μπορούν να είναι οι Αρχές όταν η τελική επιλογή περνά μέσα από πολιτικά φίλτρα;
Στην Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος, ο κ. Ρούντας έδειξε ότι η κυβερνητική πρόταση δεν απαντά στην αγωνία της κοινωνίας για κράτος κοντά στον πολίτη, αλλά κινείται στη γνώριμη λογική ενός κεντρικού μηχανισμού που κρατά την εξουσία συγκεντρωμένη και μοιράζει υποσχέσεις περί αποκέντρωσης.
Ο κ. Ρούντας ξεκαθάρισε ότι η ΝΙΚΗ δεν αντιμετωπίζει τη Συνταγματική Αναθεώρηση ως τεχνική άσκηση νομικών διατυπώσεων, αλλά ως κορυφαία πολιτειακή διαδικασία που κρίνει τον τρόπο με τον οποίο θα λειτουργεί το κράτος απέναντι στον πολίτη. «Το Σύνταγμα δεν είναι εργαλείο τακτοποίησης κυβερνητικών εκκρεμοτήτων. Είναι το ανάχωμα απέναντι στην αυθαιρεσία της εξουσίας», τόνισε, δίνοντας από την αρχή το πολιτικό στίγμα της παρέμβασής του.
Αναφερόμενος στο άρθρο 101, ο Βουλευτής Λαρίσης σημείωσε ότι η συζήτηση για την αποκέντρωση δεν μπορεί να γίνεται με όρους διοικητικής βιτρίνας. Η κυβέρνηση, όπως υπογράμμισε, εμφανίζεται να μιλά για περιφέρεια, ισότιμη πρόσβαση σε δημόσια αγαθά, στήριξη του πρωτογενούς τομέα και χρηστή διοίκηση, την ίδια ώρα που η ελληνική ύπαιθρος αδειάζει, οι αγρότες συνθλίβονται από το κόστος παραγωγής, οι υπηρεσίες απομακρύνονται από τον πολίτη και οι αποφάσεις εξακολουθούν να λαμβάνονται από κλειστά κέντρα εξουσίας.
«Δεν μπορεί η κυβέρνηση να θυμάται την περιφέρεια μόνο όταν θέλει να τη χρησιμοποιήσει ως συνταγματικό άλλοθι», ανέφερε χαρακτηριστικά. «Αποκέντρωση δεν σημαίνει να μεταφέρεις αρμοδιότητες χωρίς πόρους, χωρίς προσωπικό και χωρίς πραγματική ευθύνη. Αποκέντρωση σημαίνει ο πολίτης της Λάρισας, της υπαίθρου, του χωριού, του νησιού και της ορεινής κοινότητας να μην αισθάνεται διοικητικά εγκαταλελειμμένος».
Ο Γεώργιος Ρούντας έστρεψε τα πυρά του και στην πρόταση για κατάργηση του τεκμηρίου αρμοδιότητας υπέρ των αποκεντρωμένων διοικήσεων, επισημαίνοντας ότι τέτοιες αλλαγές δεν είναι αθώες. Όπως σημείωσε, όταν αφαιρείται από την περιφέρεια ο πυρήνας της διοικητικής αυτοτέλειας και ταυτόχρονα το κράτος διατηρεί τον αποφασιστικό έλεγχο, τότε η αποκέντρωση μετατρέπεται σε κενό σύνθημα.
«Η Νέα Δημοκρατία μιλά για αποκέντρωση, αλλά στην πράξη θέλει διοίκηση με τηλεχειριστήριο από το κέντρο», υπογράμμισε. «Θέλει περιφέρεια χωρίς δύναμη, Αυτοδιοίκηση χωρίς πραγματική δυνατότητα και πολίτη που θα συνεχίσει να ψάχνει λύση μέσα σε έναν κρατικό λαβύρινθο».
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη συνταγματική κατοχύρωση αρχών όπως η διαφάνεια, η λογοδοσία, η αξιοκρατία και η χρηστή διοίκηση, σημειώνοντας ότι αυτές οι έννοιες έχουν κακοποιηθεί πολιτικά από εκείνους που τις επικαλούνται περισσότερο. Η διαφάνεια δεν κατοχυρώνεται με ωραίες λέξεις στο Σύνταγμα, όταν στην πράξη οι μηχανισμοί του κράτους παραμένουν κομματικοί, αδιαφανείς και ελεγχόμενοι από την εκάστοτε κυβερνητική πλειοψηφία.
«Δεν χρειαζόμαστε διακηρύξεις διαφάνειας. Χρειαζόμαστε κράτος που δεν φοβάται τον έλεγχο», είπε ο Βουλευτής της ΝΙΚΗΣ. «Δεν χρειαζόμαστε συνταγματικές κορδέλες για την αξιοκρατία. Χρειαζόμαστε τέλος στην κομματική κατοχή της διοίκησης».
Στο άρθρο 101Α, που αφορά τις Ανεξάρτητες Αρχές, ο κ. Ρούντας ήταν ακόμη πιο αιχμηρός. Κατήγγειλε ότι η κυβερνητική πρόταση για επιλογή προέδρων και μελών μέσω κοινοβουλευτικής επιτροπής και καταλόγου υποψηφίων από Συμβούλιο Εμπειρογνωμόνων δεν εγγυάται πραγματική ανεξαρτησία, εφόσον το τελικό πολιτικό φίλτρο παραμένει ενεργό. Όπως είπε, το κρίσιμο ερώτημα είναι ποιος επιλέγει, ποιος ελέγχει και σε ποιον λογοδοτούν οι Αρχές που υποτίθεται ότι πρέπει να λειτουργούν ως αντίβαρο στην εκτελεστική εξουσία.
«Ανεξάρτητη Αρχή που περνά από κυβερνητικά φίλτρα δεν είναι ανεξάρτητη. Είναι θεσμός υπό επιτήρηση», σημείωσε. «Αν η κυβέρνηση θέλει πραγματικά Ανεξάρτητες Αρχές, ας αποδεχθεί διαδικασίες που δεν θα ελέγχονται από το Μαξίμου, ούτε θα καταλήγουν σε πρόσωπα της πολιτικής αρεσκείας του συστήματος».
Ο Βουλευτής Λαρίσης της ΝΙΚΗΣ τόνισε ότι η χώρα έχει πληρώσει ακριβά τους θεσμούς που εμφανίζονται ως ανεξάρτητοι, ενώ στην πράξη λειτουργούν υπό πολιτική σκιά. Από τη διαχείριση δημόσιων υποθέσεων μέχρι τα μεγάλα ζητήματα διαφάνειας και ελέγχου, η κοινωνία βλέπει επανειλημμένα ότι ο πολίτης μένει μόνος απέναντι σε μηχανισμούς που δεν λογοδοτούν ουσιαστικά.
«Η κοινωνία δεν ζητά άλλους θεσμικούς τίτλους. Ζητά θεσμούς που να δουλεύουν για τον πολίτη και όχι για την εξουσία», τόνισε. «Ζητά διοίκηση κοντά στον άνθρωπο, όχι διοίκηση κλειδωμένη στα υπουργικά γραφεία. Ζητά Αρχές ανεξάρτητες στην πράξη, όχι ανεξάρτητες μόνο στην ονομασία».
Κλείνοντας, ο Γεώργιος Ρούντας υπογράμμισε ότι η ΝΙΚΗ θα σταθεί απέναντι σε κάθε προσπάθεια να μετατραπεί η Συνταγματική Αναθεώρηση σε εργαλείο ενίσχυσης του πρωθυπουργικού κράτους. Το Σύνταγμα δεν μπορεί να γίνει καταστατικό λειτουργίας του Μαξίμου, ούτε οι θεσμοί να προσαρμόζονται στις ανάγκες της εκάστοτε κυβερνητικής εξουσίας.
«Η ΝΙΚΗ θέλει Σύνταγμα που προστατεύει τον πολίτη, δυναμώνει την περιφέρεια, περιορίζει την αυθαιρεσία και βάζει πραγματικά φρένα στην εξουσία. Αυτό που φέρνει η κυβέρνηση δεν είναι γενναία αποκέντρωση. Είναι συγκεντρωτισμός με περιτύλιγμα αναθεώρησης», κατέληξε.