Επίκαιρη ερώτηση προς τον Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών κατέθεσε ο βουλευτής Ν2 Δυτικού Τομέα Αθηνών της ΝΙΚΗΣ, Ανδρέας Βορύλλας, θέτοντας στο επίκεντρο τα υπερκέρδη των τεσσάρων συστημικών τραπεζών — Εθνική Τράπεζα, Eurobank, Alpha Bank και Τράπεζα Πειραιώς — και το ενδεχόμενο θεσμικής ή φορολογικής παρέμβασης.
Οι τράπεζες καταγράφουν ιστορικά υψηλή κερδοφορία, κυρίως λόγω της αύξησης των επιτοκίων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, ενώ έχουν επανεκκινήσει σημαντικές διανομές μερισμάτων, μεγάλο μέρος των οποίων κατευθύνεται σε ξένους επενδυτές. Την ίδια στιγμή, μετά την εφαρμογή του σχήματος κρατικών εγγυήσεων «Ηρακλής» για τη μεταβίβαση μη εξυπηρετούμενων δανείων, οι ισολογισμοί τους εμφανίζουν βελτιωμένους δείκτες κεφαλαιακής επάρκειας.
Στην ερώτηση επισημαίνεται ότι η εξυγίανση του τραπεζικού συστήματος στηρίχθηκε σε εκτεταμένες κρατικές παρεμβάσεις και ανακεφαλαιοποιήσεις, γεγονός που εγείρει ζήτημα αναλογικής συνεισφοράς προς την κοινωνία.
Ερωτάται, μεταξύ άλλων, εάν η κυβέρνηση εξετάζει μέτρα ενίσχυσης του ανταγωνισμού και περιορισμού των επιτοκιακών περιθωρίων, καθώς και το ενδεχόμενο ειδικής, προσωρινής εισφοράς επί των υπερκερδών, κατά τα πρότυπα της Ιταλία. Εκεί, το 2023 θεσπίστηκε έκτακτη εισφορά 40% επί της υπέρμετρης αύξησης καθαρών εσόδων από τόκους, με ανώτατο όριο προστασίας της κεφαλαιακής επάρκειας.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις, αντίστοιχη παρέμβαση στην Ελλάδα για τα έτη 2024–2025 θα μπορούσε να αποδώσει 1–1,5 δισ. ευρώ, ποσό που θα μπορούσε να κατευθυνθεί στη στήριξη νέων οικογενειών και στην αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης.