Με σαφείς αιχμές για την κυβερνητική προχειρότητα, την απουσία συγκεκριμένων στόχων και την έλλειψη ισότιμων δεσμεύσεων υπέρ της Ελλάδας τοποθετήθηκε ο βουλευτής Αχαΐας της ΝΙΚΗΣ, Σπύρος Τσιρώνης, κατά τη συζήτηση και ψήφιση του σχεδίου νόμου για την κύρωση της Συμφωνίας Συνεργασίας μεταξύ του Υπουργείου Πολιτισμού και της Εθνικής Διοίκησης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας, με αντικείμενο την προστασία και προώθηση της ενάλιας πολιτιστικής κληρονομιάς.
Ο κ. Τσιρώνης ξεκαθάρισε ότι η Ελλάδα και η Κίνα είναι δύο χώρες με βαθιές ιστορικές ρίζες και ανεκτίμητο πολιτιστικό απόθεμα, γεγονός που επιβάλλει σοβαρότητα, σαφείς όρους και θεσμική προσοχή. Η πολιτιστική συνεργασία, όπως τόνισε, μπορεί να έχει θετική προοπτική, αρκεί να υπηρετεί πραγματικά τα ελληνικά συμφέροντα και να στηρίζεται σε αμοιβαιότητα, διαφάνεια και ισοβαρείς δεσμεύσεις.
Στην παρέμβασή του, ο βουλευτής της ΝΙΚΗΣ ανέδειξε το βασικό πρόβλημα της συμφωνίας, σημειώνοντας ότι το κείμενο παραμένει γενικόλογο και αόριστο. «Η συμφωνία αυτή μοιάζει περισσότερο με μια απλή δήλωση προθέσεων παρά με ένα ουσιαστικό βήμα εμβάθυνσης», υπογράμμισε, επισημαίνοντας ότι στην ανάλυση συνεπειών της ρύθμισης απουσιάζουν συγκεκριμένοι βραχυπρόθεσμοι στόχοι, ενώ οι μακροπρόθεσμες προβλέψεις περιορίζονται σε γενικές αναφορές περί πολιτιστικής ποικιλομορφίας και σύσφιξης σχέσεων.
Ιδιαίτερη βαρύτητα έδωσε στο άρθρο 7, το οποίο αναφέρεται στη διερεύνηση ίδρυσης Κινεζικού Αρχαιολογικού Ινστιτούτου στην Ελλάδα. Ο κ. Τσιρώνης χαρακτήρισε εξαιρετικά προβληματικό το ενδεχόμενο να αναλάβει η χώρα μας δαπάνες λειτουργίας ενός ξένου επιστημονικού φορέα, χωρίς να υπάρχει αντίστοιχη πρόβλεψη για ελληνικό αρχαιολογικό ινστιτούτο στην Κίνα. «Πού είναι η αμοιβαία συνεργασία και ποιο είναι το απτό όφελος για τα ελληνικά συμφέροντα;», διερωτήθηκε, ζητώντας καθαρές απαντήσεις από την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου.
Ανάλογες ενστάσεις διατύπωσε και για το άρθρο 5, το οποίο προβλέπει ειδικό τμήμα αφιερωμένο στις κινεζικές ενάλιες αρχαιότητες στο υπό δημιουργία Μουσείο Εναλίων Αρχαιοτήτων στον Πειραιά. Ο βουλευτής της ΝΙΚΗΣ έθεσε ευθέως το ερώτημα με ποιο αντάλλαγμα δεσμεύεται δημόσιος μουσειακός χώρος για τρίτη χώρα και αν η κινεζική πλευρά έχει δεσμευθεί για αντίστοιμη μόνιμη παρουσία της ελληνικής ενάλιας πολιτιστικής κληρονομιάς σε κινεζικό μουσείο.
Η κριτική του έγινε ακόμη πιο αιχμηρή με αφορμή την κατάσταση του ίδιου του Μουσείου Εναλίων Αρχαιοτήτων. Το έργο, με αρχικό προϋπολογισμό περίπου 77 εκατομμύρια ευρώ, έχει φτάσει στα 105 εκατομμύρια ευρώ, με συνεχείς τροποποιήσεις, καθυστερήσεις και σοβαρό κίνδυνο απώλειας ευρωπαϊκών πόρων. Ο κ. Τσιρώνης κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι φέρνει συμφωνίες που δεσμεύουν χώρο σε ένα έργο που ακόμη παραμένει ημιτελές, την ώρα που το κόστος φορτώνεται στον ελληνικό λαό.
Ο βουλευτής Αχαΐας της ΝΙΚΗΣ συνέδεσε την υπόθεση με το ευρύτερο κλίμα που βαραίνει το Υπουργείο Πολιτισμού, αναφερόμενος σε καταγγελίες, παραιτήσεις και σκανδαλώδης υποθέσεις που έχουν πλήξει την εικόνα του. Όπως ανέφερε, «όταν ο πολιτισμός αντιμετωπίζεται ως πεδίο οικονομικών και γεωπολιτικών συναλλαγών, η Ελλάδα οφείλει να είναι διπλά προσεκτική και να διασφαλίζει ότι κάθε συμφωνία υπηρετεί το εθνικό συμφέρον».
Παρά την αυστηρή κριτική, ο κ. Τσιρώνης αναγνώρισε ότι η συνεργασία στον τομέα της ενάλιας πολιτιστικής κληρονομιάς μπορεί να αποφέρει θετικά αποτελέσματα. Η Ελλάδα διαθέτει τεράστια ακτογραμμή, ανεκτίμητο υποθαλάσσιο αρχαιολογικό πλούτο και σημαντική επιστημονική παράδοση, ενώ η Κίνα έχει αναπτύξει ισχυρές τεχνολογικές δυνατότητες στις υποβρύχιες έρευνες. Θετικά αξιολόγησε και το άρθρο 6, το οποίο αφορά την πρόληψη της παράνομης διακίνησης πολιτιστικών αγαθών που προέρχονται από υποβρύχιες έρευνες, χαρακτηρίζοντας την προστασία των αρχαιολογικών θησαυρών από την αρχαιοκαπηλία εθνικό καθήκον.
Κλείνοντας, υπογράμμισε ότι η ΝΙΚΗ στηρίζει τις διεθνείς πολιτιστικές ανταλλαγές όταν αυτές γίνονται με καθαρούς όρους και σεβασμό προς την Ελλάδα. «Αρνούμαστε να συνυπογράψουμε τυφλά συμφωνίες που εμφανίζουν τη χώρα μας ως τον αδύναμο ή τον υποτελή εταίρο», ανέφερε, ζητώντας από την κυβέρνηση πλήρεις διευκρινίσεις για το κόστος, τις δεσμεύσεις, την αμοιβαιότητα και το πραγματικό όφελος για τη χώρα.